Foto: Val Caris

Ronde puzzel uit Aalst wereldwijde hit

Simplex. Een houten puzzel met figuurtjes. Zo simpel kan het zijn. Maar welke geschiedenis gaat er eigenlijk schuil achter deze iconische legpuzzel?

AALST – Frits van der Vlugt, een onderwijzer uit Aalst, bedacht begin jaren '40 een concept dat wereldwijd populair zou worden: de Simplexpuzzel. Het onderwijzen zat Van der Vlugt in het bloed en om zijn zoontje spelenderwijs te kunnen laten leren, maakte hij een puzzel. Deze was gemaakt van een houten cirkel met daarin kleinere cirkelvormige puzzelstukjes met een knopje erop. Zijn toen 2-jarige zoontje kon de stukjes zo zelf oppakken en weer op de juiste plek leggen. Zo was, in 1941, het eerste concept voor de latere Simplexpuzzel geboren. Na de eerste volgde eenzelfde puzzel, maar dan met kleur. Later kregen de puzzelstukjes ook een rechthoekige of driehoekige vorm. Het hout dat Van der Vlugt voor zijn puzzels gebruikte, was het afvalhout van 'Picus' uit Eindhoven. Dit houtverwerkingsbedrijf produceerde ontvangapparaten en geluidsboxen. En dit is de reden waarom de puzzels van de Aalstenaar een ronde vorm kregen. In een ontvangapparaat hoorde namelijk een (ronde) speaker. Picus zaagde hiervoor ronde gaten uit haar hout en de overgebleven cirkels haalde Van der Vlugt op.

De populariteit van de puzzels groeide snel, doordat Van der Vlugt ze aanbood aan grote speelgoedwinkels in Eindhoven e.o. en grootgrutters in de rest van Nederland. Iedereen was enthousiast over het originele speelgoed. Om de grote vraag aan te kunnen sloeg Van der Vlugt de handen ineen met de Duitser Herman Steijnmeijer, wiens dochters als leerlingen bij Van der Vlugt in de klas zaten. Samen besloten ze de productie van de puzzels van een zolderkamertje, waar het tot dan toe werd gemaakt, te verplaatsen naar Steijnmeijers huis, later een boerderij en nog later een enorm complex aan de Gestelsestraat in Aalst. De vraag naar de puzzels zorgde nog voor een andere verandering. De ronde vorm werd veranderd in een rechthoek omdat Picus niet genoeg geluidsboxen maakte om het aantal ronde stukken hout dat nodig was, te leveren, De rechthoekige vorm was een alternatief, maar altijd met de iconische en herkenbare cirkel op het hout geverfd.
Door het aanbieden van de puzzel - die nu de naam 'Simplex' droeg - op speelgoedbeurzen in het Duitse Nürnberg, werd het product over heel de wereld verspreid. Kinderen van Amerika tot Japan speelden decennialang met de puzzels totdat Simplex in 1975 definitief sloot en de fabriek uit Aalst verdween.

De verhalen van werknemer van het eerste uur Will Hollanders uit Aalst hebben geleid tot dit artikel.

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden